Hoe lang duurt het installeren van zonnepanelen

Femke de Vries

Zonne-energie adviseur en duurzaamheidsexpert

Je staat op het punt om zonnepanelen te kopen. Je hebt gelezen over de besparing, de duurzaamheid en de vrijheid van je eigen energie.

Maar dan komt de grote vraag die je hoofd op hol brengt: hoelang ben je eigenlijk je dak kwijt? Het antwoord is niet zo simpel als “een dagje klussen”. Het is een proces dat soms voelt als het plannen van een bruiloft – er komt meer bij kijken dan je denkt.

In dit artikel neem ik je mee door de realiteit van een zonnepaneleninstallatie.

Geen technisch geneuzel, maar een eerlijk verhaal over tijd, planning en wat je écht kunt verwachten.

De totale tijdlijn: van idee tot stroom

Als je een installateur belt en vraagt: “Kan het morgen?”, dan is het antwoord waarschijnlijk nee.

De gemiddelde looptijd van het eerste contact tot het moment dat de meter écht terugloopt, ligt tussen de 4 en 8 weken. In drukke seizoenen (lees: de zomer) kan dit oplopen naar 10 tot 12 weken.

Het installeren zelf duurt maar een dag of twee, maar de voorbereiding is waar de tijd in gaat zitten. Laten we het proces opknippen in logische fases, zodat je precies weet waar je aan toe bent.

Fase 1: De zoektocht en offertes (1 tot 4 weken)

Dit is de fase waar veel mensen onderschatten hoe lang het duurt. Je wilt tenslotte geen miskoop slaan.

De behoefteanalyse

Je begint met kijken naar je energieverbruik. Pak je jaarrekening erbij.

De locatiescan

Hoeveel kWh verbruik je? Een gemiddeld Nederlands huishouden zit rond de 3.000 tot 3.500 kWh per jaar. Op basis hiervan bepaal je hoeveel panelen je nodig hebt.

Een goede installateur zal dit niet zomaar raden; die rekent het voor je uit. Een installateur komt langs (of doet een dakscan via satellietbeelden). Ze kijken naar de orientatie (zuid is het best, oost-west kan ook), schaduwval van bomen of schoorstenen en de dakpannen. Een schuin dak is vaak sneller te monteren dan een plat dak, omdat je geen extra constructie nodig hebt.

Offertes vergelijken

Een plat dak vereist meer voorbereiding. Vraag altijd minimaal drie offertes aan.

De verschillen kunnen enorm zijn, niet alleen in prijs maar ook in materiaalkeuze. Kijk naar merken zoals SunPower, REC of LG voor de panelen, en omvormers van SolarEdge of Hoymiles.

Vergunningen en subsidie

Het vergelijken zelf duurt een week of twee, vooral als je rustig de voorwaarden wilt lezen. Gelukkig is de salderingsregeling nog even van kracht (tot minimaal 2025), maar vergunningen kunnen vertraging opleveren. In de meeste gevallen is een vergunning niet nodig voor particuliere woningen, tenzij je in een beschermd stadsgezicht woont.

Toch moet je rekening houden met een check bij de gemeente. Dit kan soms een paar dagen duren, maar in complexe gevallen weken.

Fase 2: De bestelling en levering (2 tot 6 weken)

Als je getekend hebt, begint het wachten. Dit is vaak de grootste bottleneck. Hoewel de markt stabiel is, kunnen specifieke panelen of omvormers langere levertijden hebben.

De levertijd van materialen

Een standaard set van 10 panelen is meestal binnen een week leverbaar, maar een maatwerk systeem met een batterijopslag (zoals een Powerwall of een Sungrow batterij) kan langer duren.

De planning van de monteurs

Reken op een gemiddelde levertijd van 2 tot 4 weken voor de materialen op locatie zijn. Goede installateurs hebben vaak een volle agenda.

Zodra de materialen binnen zijn, wordt er een datum geprikt. In het hoogseizoen (april t/m augustus) kan het zijn dat je een paar weken moet wachten op een vrije plek in de agenda.

Fase 3: De daadwerkelijke installatie (1 tot 3 dagen)

En dan is het zover. De bus van de installateur staat voor de deur.

Dag 1: Het echte werk

Hoe lang duurt het nu echt? Voor een gemiddeld systeem (10 tot 15 panelen) duurt de installatie op het dak ongeveer 4 tot 6 uur. Een ervaren team van twee monteurs is hier zo mee klaar.

Ze leggen de kabels, monteren de rails en klikken de panelen erop. Zonnepanelen op een schuin dak installeren gaat in de praktijk het snelst.

De omvormer en meterkast

Bij een plat dak duurt het langer omdat er een ballastsysteem (tegels) geplaatst moet worden om de panelen te verzwaren.

Daarnaast moet de omvormer worden opgehangen. Dit is het apparaat dat de stroom omzet van gelijkstroom (DC) naar wisselstroom (AC). Dit gebeurt meestal in de garage, kelder of technische ruimte. De bedrading wordt netjes weggewerkt en aangesloten op de groepenkast.

De aansluiting bij de netbeheerder

Dit duurt vaak nog een uurtje of twee. Let op: de installateur sluit de panelen aan op je meterkast, maar de netbeheerder (zoals Liander, Enexis of Stedin) moet de teruglevermeter plaatsen of activeren.

Dit is geen fysieke installatie meer, maar een administratieve handeling. De installateur regelt dit vaak voor je via een ‘melding’. Dit duurt technisch gezien geen tijd, maar het kan een paar dagen duren voordat de slimme meter de terugloop correct registreert.

Factoren die je tijdlijn beïnvloeden

Natuurlijk loopt niet altijd alles op rolletjes. Een aantal factoren kan roet in het eten gooien:

• De staat van je dak: Als de installateur oude, losse dakpannen vindt, moeten die eerst worden vervangen. Dit kan een dag extra werk kosten.
• De meterkast: Heeft je huis nog een oude meterkast zonder hoofdschakelaar? Dan moet deze eerst worden vervogen. Dit is een klusje van een uur, maar het vereist een afspraak met een elektricien.
• Complexiteit: Wanneer je kiest voor een systeem met een batterijopslag en een laadpaal voor de auto, loopt de installatietijd op naar 2 dagen.
• Weer: Monteurs werken niet bij harde wind of bliksem op het dak. Een regenachtige week kan de planning met een paar dagen opschuiven.

Kostenplaatje: wat kost tijd?

Hoewel dit artikel over tijd gaat, hangt tijd vaak samen met geld. Snelle service kost soms meer, en goedkope materialen hebben soms langere levertijden.

In 2024 liggen de prijzen voor zonnepanelen redelijk stabiel. Een gemiddeld systeem van 10 panelen (goede kwaliteit, mono-kristallijn) kost inclusief installatie ongeveer €4.500 en €6.000. Voor een groter gezinshuis met 15 tot 20 panelen, inclusief een omvormer van bijvoorbeeld Enphase of Fronius, ben je al gauw €7.000 tot €9.000 kwijt voor de totale kosten van zonnepanelen.

De prijs per paneel ligt rond de €300 tot €400, afhankelijk van het vermogen (bijvoorbeeld 400 Wattpiek).

Let op: deze prijzen zijn exclusief BTW, maar als particulier kun je de BTW terugvragen bij de belastingdienst, wat neerkomt op ongeveer 21% korting. Dit proces duurt een paar maanden, maar het levert je direct geld op.

Wat als je maar 10 panelen wilt?

Veel mensen beginnen klein. Een systeem van 10 panelen is een mooie stap.

De installatie hiervan is vaak sneller dan een groter systeem. Waarom? Omdat de bekabeling korter is en er minder complexe berekeningen nodig zijn voor de belasting van het dak.

1. Offertes: 1 week
2. Levering materialen: 2 weken
3. Installatie: 1 dag (soms zelfs ochtend)
4. Aansluiting netbeheerder: 1 tot 2 dagen

De tijdlijn voor 10 panelen ziet er vaak zo uit: Totaal: ongeveer 3 tot 4 weken. De kosten voor een dergelijk systeem liggen, zoals gezegd, rond de €5.000. Dit is een bedrag dat vaak binnen 6 tot 7 jaar is terugverdiend, afhankelijk van je energieverbruik en de energieprijzen.

Conclusie: rustig aan, maar wel doorgaan

De installatie van zonnepanelen duurt langer dan een dagje schilderen, maar het is geen bouwproject van een half jaar. Reken op een totale looptijd van 4 tot 8 weken voor je volledig draait na het laten installeren.

De daadwerkelijke installatie op het dak is maar een klein onderdeel van de rit. De echte tijd zit ‘m in de voorbereiding: het vergelijken van offertes, het wachten op materialen en de planning. Ons advies? Begin op tijd.

Denk je er in de lente over om zonnepanelen te nemen? Begin dan al in de winter met oriënteren.

Zo ben je er zeker van dat je in het zonneseizoen op je eigen stroom loopt te draaien. Een beetje geduld levert je jarenlang gratis energie op.